Wat is een executoriale verkoop?

Een veiling kan vrijwillig zijn, maar kan ook plaatsvinden op last van ‘de bank’. Als de bank van oordeel is dat een cliënt niet langer aan zijn verplichtingen kan voldoen, kan zij opdracht geven aan een notaris om tot openbare verkoop over te gaan van de boot, waarop een recht van hypotheek is gevestigd. Er wordt in dat geval ook wel gezegd dat de bank ‘tot executie overgaat’, vandaar de term ‘executoriale verkoop’.
Bij een executieveiling wordt geveild in opdracht van een schuldeiser. Als iemand zijn schulden niet betaalt, heeft de schuldeiser de mogelijkheid zijn vordering te verhalen op de bezittingen van de schuldenaar. Daarvoor is nodig dat de schuldeiser over een executoriale titel beschikt. Dat kan een veroordelend vonnis van de rechter zijn, maar ook een notariële akte waaruit blijkt van de betalingsverplichting (grosse). Als de schuldeiser over zo’n titel beschikt, vangt de executie in de regel aan door beslaglegging, waarna de veiling van het in beslag genomen vaartuig wordt georganiseerd. Beslaglegging is niet nodig als de schuldeiser tot zekerheid van zijn vordering hypotheek heeft op het vaartuig (dat kan een vaartuig zijn van de schuldenaar, maar ook een vaartuig van een andere eigenaar). De hypotheekhouder is zonder meer bevoegd tot verkoop over te gaan van het verhypothekeerde vaartuig, zelfs zonder rechterlijk vonnis en zonder grosse. Voorwaarde is wel, dat de schuldenaar in verzuim is. Zolang de schuldenaar zijn verplichtingen nakomt (rente en aflossing tijdig voldoet) kan de hypotheekhouder uiteraard niet tot verkoop overgaan.